Τα ευρήματα πρόσφατης επιστημονικής έρευνας για την παιδική παχυσαρκία στην Κύπρο είναι άκρως ανησυχητικά, καθώς, σύμφωνα με αυτά, ποσοστό 22,2% των παιδιών ηλικίας 2-8 ετών είναι παχύσαρκα ή υπέρβαρα. Επιπλέον, αρκετά παιδιά έχουν αυξημένη χοληστερόλη και άλλα έχουν υψηλή αρτηριακή πίεση, λόγω βάρους.

Η έρευνα έγινε από το Ινστιτούτο Υγείας του Παιδιού ανάμεσα σε 1500 παιδιά από τη Λευκωσία και 1000 από την Πάφο. Τα παιδιά υποβλήθηκαν σε κλινική εξέταση, η οποία περιλάμβανε μέτρηση της ολικής χοληστερόλης αίματος, μέτρηση της αρτηριακής πίεσης, σωματομετρήσεις, μέτρηση της περιφέρειας μέσης και αξιολόγηση τριών φυσικών δοκιμασιών. 

Όσον αφορά τη μέτρηση της ολικής χοληστερόλης αίματος σε παιδιά άνω των 2 ετών, η έρευνα έδειξε ότι ένα ποσοστό 30%, τόσο στα νηπιαγωγεία, όσο και στα δημοτικά, έχει ολική χοληστερόλη μεγαλύτερη των 170mg/dl, που είναι το ανώτερο όριο για τα παιδιά. Το ποσοστό των παιδιών με χοληστερόλη μεγαλύτερη από 200mg/dl ανερχόταν γύρω στο 7-10% με αυξητική τάση από τα μικρότερα στα μεγαλύτερα παιδιά. Επίσης, η έρευνα έδειξε ότι τα παιδιά είναι αγύμναστα. 

Προτείνω λοιπόν τα Ναι και τα Όχι για την αντιμετώπιση, αλλά και την πρόληψη της παιδικής παχυσαρκίας.

Ναι

... στην κίνηση

Το παιδί πρέπει να έχει καθημερινά ευκαιρίες να κινείται, να παίζει, να αθλείται και να περπατάει. Χάρη στην κίνηση, το παιδί καίει περισσότερες θερμίδες. Το σημαντικότερο όμως είναι ότι αποκτά την αίσθηση του σώματός του και των δυνατοτήτων του. Ένα παχύσαρκο παιδί που κάθεται στον καναπέ δεν θα συνειδητοποιήσει ότι είναι παχύσαρκο. Θα το καταλάβει, όμως, όταν χρειαστεί να κινηθεί μαζί με τους συνομηλίκους του.

... στο οικογενειακό τραπέζι

Όταν ένα παιδί συνηθίζει να τρώει καθισμένο στο τραπέζι μαζί με την υπόλοιπη οικογένειά του, είναι σε θέση να αναγνωρίζει και να σέβεται τα αισθήματα της πείνας και του κορεσμού. Δεν είναι τυχαίο ότι στις ΗΠΑ, μια χώρα με σοβαρό πρόβλημα παιδικής παχυσαρκίας, λειτουργούν σχολές που μαθαίνουν στους γονείς… να κάθονται στο τραπέζι και να τρώνε με τα παιδιά τους, προκειμένου να τα προφυλάξουν από την παχυσαρκία! Προσπάθησε, λοιπόν, να τρώτε οικογενειακά τουλάχιστον ένα γεύμα της ημέρας, όποιο σας εξυπηρετεί καλύτερα, π.χ. το πρωινό ή το δείπνο.

... στην ποικιλία τροφών

Η καθημερινή διατροφή του παιδιού, παχύσαρκου ή μη, πρέπει να συνδυάζει τροφές από όλες τις ομάδες τροφίμων (δημητριακά, φρούτα, σαλάτες, γαλακτοκομικά κτλ.). Τα γεύματα που τρώει το παιδί πρέπει να είναι μαγειρεμένα στο σπίτι και όχι «απ’ έξω», ενώ για τα ενδιάμεσα μικρογεύματα συνίσταται ένα φρούτο ή ένα σπιτικό σάντουιτς.

... στο πρωινό

Σύμφωνα με μελέτες, τα παιδιά που συστηματικά δεν τρώνε πρωινό είναι παχύσαρκα, συγκεντρώνουν περισσότερους παράγοντες κινδύνου καρδιαγγειακών προβλημάτων, παρουσιάζουν μειωμένα επίπεδα σιδήρου και προσλαμβάνουν λιγοστές φυτικές ίνες. Φρόντισε, λοιπόν, το παιδί να καταναλώνει καθημερινά ένα πλήρες πρωινό.

... στον έλεγχο του βάρους

Η σταθεροποίηση του βάρους είναι το πρώτο ζητούμενο. Το διαιτολόγιο πρέπει να είναι σχεδιασμένο από διαιτολόγο, έτσι ώστε να περιορίζεται η πρόσληψη επιπλέον βάρους, επιτρέποντας την ανάπτυξη του παιδιού στο ύψος (για τα κορίτσια μέχρι τα 12 και τα αγόρια μέχρι τα 14 περίπου).

Όχι 

... στις οθόνες

Οι πολλές ώρες ενασχόλησης με το κομπιούτερ ή μπροστά στην τηλεόραση έχουν πολλαπλές αρνητικές επιπτώσεις: προάγουν τη σωματική ακινησία, απομονώνουν το παιδί από τον περίγυρό του και το εκθέτουν σε διαφημιστικά μηνύματα ακατάλληλων τροφίμων. Το παιδί δεν πρέπει να κάθεται μπροστά στον υπολογιστή ή την τηλεόραση περισσότερο από μία ώρα την ημέρα. 

... στο φαγητό μπροστά στην τηλεόραση

Τα παιδιά που τρώνε μπροστά στην τηλεόραση το κάνουν από ανία. Γι’ αυτό και δεν σταματούν το φαγητό με το αίσθημα του κορεσμού. Χάνοντας το αίσθημα της πείνας και του κορεσμού, τα παιδιά αυτά εξακολουθούν να τρώνε μηχανικά και τα υπόλοιπα γεύματα της ημέρας, γεγονός που επιτείνει το πρόβλημα της παχυσαρκίας.

... στις κενές θερμίδες

Τα παιδιά έχουν την τάση να προτιμούν τα γλυκά και τις τροφές με κενές θερμίδες, που στερούνται θρεπτικών συστατικών. Καλό είναι, λοιπόν, να τους προσφέρετε πιο υγιεινές εναλλακτικές λύσεις, όπως ένα παστέλι, κουλούρι με σουσάμι, σπιτικό κέικ κτλ.

... στα τρανς λιπαρά του πρωινού

Ένα ισορροπημένο πρωινό μπορεί να περιλαμβάνει γάλα, ψωμί και μαρμελάδα ή μέλι, καθώς και ένα ποτήρι χυμό ή ένα φρούτο. Για την επάλειψη του ψωμιού μπορείτε να επιλέξετε μαργαρίνες χωρίς τρανς λιπαρά, τα οποία επιβαρύνουν τα αγγεία της καρδιάς και ευνοούν την παχυσαρκία (οι εξελιγμένες μαργαρίνες που πωλούνται στο σουπερμάρκετ δεν έχουν τρανς λιπαρά).

... στο αδυνάτισμα

Το παιδί με περιττά κιλά πρέπει να αποφεύγει τις δίαιτες αδυνατίσματος. Το παχύσαρκο παιδί θα κάνει δίαιτα, όχι όμως για να αδυνατίσει, αλλά για να μείνει το βάρος του σταθερό.

Τι να παραγγείλω, μαμά;

Ως γονέας έχεις την ευθύνη για το τι τρώει το παιδί σου εντός και εκτός σπιτιού. Γι’ αυτό, είναι καλό να μάθεις πώς μπορείς να διδάξεις το παιδί σας να επιλέγει υγιεινά όταν βρίσκεστε σε κάποιο ταχυφαγείο ή εστιατόριο. Ως γονέας, θα πρέπει να θυμάσαι ότι ασκείς ισχυρή επιρροή στο παιδί σου, αλλά και στο τι καταναλώνει. Ακολουθώντας τις παρακάτω συμβουλές, θα θέσεις τις βάσεις ώστε το παιδί σου, μεγαλώνοντας, να κάνει υγιεινές επιλογές στη διατροφή του εκτός σπιτιού.

Παράγγειλε τρόφιμα που δεν είναι παναρισμένα ή τηγανητά (απόφυγε κοτομπουκιές, τηγανητό κοτόπουλο, ψαροκροκέτες, ροδέλες κρεμμυδιού, τηγανητές πατάτες, που είναι πλούσια σε κορεσμένα λιπαρά και, φυσικά, θερμίδες).

Απέφυγε τις διαφημιστικές προσφορές, που περιέχουν τις λέξεις: σούπερ, οικονομικό, γίγας ή deluxe.

Στα σουβλάκια με πίτα, παράγγειλε κοτόπουλο και λαχανικά και όχι τηγανιτές πατάτες και χοιρινό.

Εάν θέλεις κάποιο dressing, σέρβιρε στο πλάι του πιάτου μία μικρή ποσότητα, π.χ. 1 κ.γ. κέτσαπ, ώστε να αποφύγει να βουτά συνεχώς στο μπολάκι.

Χρησιμοποίησε μουστάρδα, αντί για μαγιονέζα.

Ρώτησε εάν μπορείς να αντικαταστήσεις τις τηγανητές πατάτες που συνοδεύουν το κυρίως πιάτο, με κάποια σαλάτα εποχής.

Παράγγειλε πίτσα μαργαρίτα (ντομάτα, τυρί) ή πίτσα με λαχανικά (τυρί, ντομάτα, πιπεριές, μανιτάρια), αντί για special (μπέικον, λουκάνικο, ζαμπόν, τυρί, ντομάτα). Πάρε ένα κομμάτι και συνόδευσε το με σαλάτα.

Επέλεξε σαλάτα εποχής και όχι με λιπαρές dressing, π.χ. σεφ, Καίσαρα, κτλ.

Επέλεξε χάμπουργκερ με κέτσαπ, μουστάρδα, κρεμμύδι, ντομάτα και ζήτησε να σας αφαιρέσουν τη μαγιονέζα και το τυρί. 

Αν σας αρέσουν οι κρέπες, επέλεξε αλμυρές με τυρί, γαλοπούλα και λαχανικά, και όχι γλυκές.

Κάποια εστιατόρια έχουν μενού με light εκδοχές. Επέλεξε κάτι από αυτές!

Αν το μέγεθος των μερίδων είναι τεράστιο, μοιράσου το πιάτο με το παιδί σου. 

Εξήγησε στο παιδί σου (πριν παραγγείλετε) ότι τα αναψυκτικά είναι πλούσια σε θερμίδες και δεν προσφέρουν θρεπτικά συστατικά που να συμβάλλουν στη σωστή ανάπτυξή του. Δώσε του εναλλακτικές, όπως φυσικό χυμό, νεράκι ή γάλα χαμηλό σε λιπαρά.

Μάθε του να χωρίζει το πιάτο σε 4/4 και να το γεμίζει με 2/4 λαχανικά, ¼ υδατανθρακούχες τροφές και ¼ πρωτεϊνούχες τροφές.

Επέλεξε μακαρονάδες με κόκκινη σάλτσα λαχανικών και όχι κρέμα γάλακτος.

Δώσε το καλό παράδειγμα, παραγγέλνοντας ένα υγιεινό γεύμα για τον εαυτό σου. 

Περισσότερες πληφορίες για την Αλεξία Ποταμίτου