Thumbnail

Καλλιτέχνης του μήνα: Ιωάννης Κισσονέργης  Καλλιτέχνης του μήνα: Ιωάννης Κισσονέργης 

Κάθε μήνα το MyLife σε συνεργασία με τη Λεβέντειο Πινακοθήκη παρουσιάζουν έναν Κύπριο δημιουργό
Θεωρείται ο πρώτος Κύπριος καλλιτέχνης που χρησιμοποίησε την υδατογραφία για να ζωγραφίσει εκ φυσικού. Χαρακτηριστικό των έργων του είναι η προσήλωση στη λεπτομέρεια, η επιδεξιότητα και η σαφήνεια σχεδίου, η φινέτσα της γραμμής και η ευγένεια της φόρμας και των χρωμάτων.

Γεννήθηκε στη Λευκωσία, το 1889. Σπούδασε στην Αθήνα ιατρική για τρία χρόνια και στη συνέχεια παρακολούθησε μαθήματα στο Σχολείο των Τεχνών  (πρόδρομη μορφή της Ανώτατης Σχολής Καλών Τεχνών) για ενάμιση χρόνο. Συνεργάστηκε με αθηναϊκές  εφημερίδες ως σκιτσογράφος. Δίδαξε τέχνη σε σχολές μέσης εκπαίδευσης στην Κύπρο. Το 1953 μετοίκησε στο Γιοχάνεσμπουργκ, όπου έζησε έως τον θάνατό του.

Η θεματογραφία του περιλαμβάνει κυρίως τοπία και ηθογραφικά θέματα από την κυπριακή αστική και αγροτική ζωή, αλλά και προσωπογραφίες, νεκρές φύσεις, γυμνά, μυθολογικά και ιστορικά θέματα. Ασχολήθηκε επίσης με την αγιογραφία. Έδειξε ιδιαίτερη προτίμηση στην υδατογραφία. 

Τα τοπία τόσο αστικά όσο και αγροτικά, τα αξιοθέατα του νησιού και οι σκηνές της καθημερινής ζωής κατέχουν δεσπόζουσα θέση στη θεματογραφία του Ιωάννη Κισσονέργη. Πολλά από τα θέματά του συνδέονται άμεσα με τους τόπους που γνώρισε και αγάπησε. Τόποι οικείοι στον ίδιο αλλά και αγαπημένοι του ντόπιου κοινού του, ταυτόχρονα όμως και των ξένων επισκεπτών που ήθελαν να αποκτήσουν μια αναπαράστασή τους ως χαρακτηριστικά ενθύμια από την Κύπρο. 

Μολονότι ο Κισσονέργης γεννήθηκε και έζησε όλη σχεδόν τη ζωή του στη Λευκωσία, οι σχέσεις του με την κυπριακή ύπαιθρο και τα χωριά ήταν πολύ στενές. Η μητέρα του καταγόταν από το χωριό Λευκόνοικο και η σύζυγός του από ένα άλλο μεγαλοχώρι, το Ριζοκάρπασο. Ο ίδιος ανέπτυξε ιδιαίτερες σχέσεις και με τα δύο χωριά, κυρίως με το Ριζοκάρπασο, στο οποίο ζούσαν οι γονείς της γυναίκας του και το οποίο επισκεπτόταν συχνά. Πολλά από τα έργα του (σχέδια, υδατογραφίες και ελαιογραφίες) απεικονίζουν τοπία, χαρακτηριστικές φυσιογνωμίες, παραδοσιακές ενδυμασίες, κτίσματα, καθώς και καθημερινές ασχολίες των κατοίκων του Ριζοκαρπάσου.

οι χωρικοί Κισονέργης

Δεν είναι γνωστό σε ποια ακριβώς περιοχή είναι ζωγραφισμένο το έργο Χωρικοί. Παρουσιάζει ωστόσο μια χαρακτηριστική σκηνή από τη ζωή των αγροτών, που θα μπορούσε κάποιος να αντικρίσει σε ολόκληρη την κυπριακή ύπαιθρο έως και τις αρχές της δεκαετίας του 1950, εποχή κατά την οποία ο καλλιτέχνης ζούσε και δημιουργούσε στην Κύπρο. Με το έργο αυτό, ο Κισσονέργης ζωντανεύει την αγροτική ζωή του νησιού, όταν οι Κύπριοι αγρότες χρησιμοποιούσαν ακόμη για όλες τις αγροτικές εργασίες τους ίδιους παραδοσιακούς τρόπους που είχαν εδραιώσει επί αιώνες οι πρόγονοί τους. Σε αυτές τις αγροτικές δουλειές (όργωμα, αλώνισμα, συγκομιδή της σοδιάς, μεταφορές και άλλες) τα ζώα ήταν οι πολύτιμοι συνεργάτες τους. Στη συγκεκριμένη ελαιογραφία, δύο χωρικοί επιστρέφουν από μια αγροτική εργασία στα χωράφια τους. Στο πρώτο επίπεδο, ένα νεαρό αγόρι επάνω στο γαϊδούρι του, και στο δεύτερο, ένας άνδρας με τους πολύτιμους βοηθούς του, τα βόδια.

Πρόκειται για μια ηθογραφία, επηρεασμένη από το πνεύμα της ζωγραφικής του υπαιθρισμού. Ο καλλιτέχνης αποδίδει με πιστότητα τη σκηνή, επιδεικνύοντας ιδιαίτερη προσήλωση στις λεπτομέρειες και στο ανεκδοτολογικό της περιεχόμενο. Το σχέδιο είναι τεχνικά άρτιο, επιδέξιο και διακριτικό, αφήνοντας το χρώμα να ολοκληρώσει το έργο και να του προσδώσει τον ατμοσφαιρικό του χαρακτήρα. Η πινελιά του ζωγράφου, ήσυχη και περιγραφική, μας μεταφέρει μια ειρηνική σκηνή της αγροτικής ζωής. Η σύνθεση οργανώνεται ακολουθώντας οριζόντια δομή. Το θέμα αναπτύσσεται στο κεντρικό μέρος του πίνακα, εφαρμόζοντας τις αρχές της χρυσής τομής. Ο χαμηλός ορίζοντας αφήνει το έργο να «αναπνεύσει» προς τα επάνω, ενώ η οριζόντια διάταξη των θεμάτων του αποπνέει γαλήνη και ηρεμία.

Περισσότερα για τη Λεβέντειο Πινακοθήκη στη σελίδα 

Home