Στη συνέντευξη που ακολουθεί, η Χρυσή Σέα, Μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου AIPFE,  μοιράζεται την εμπειρία του να βλέπει τη μητέρα της να περνά αυτή τη φάση ζωής. Μιλά για τις αλλαγές που παρατήρησε, τις στιγμές που δεν καταλάβαινε τι συμβαίνει, αλλά και για το πώς αυτή η διαδρομή τους έφερε τελικά πιο κοντά. Μια διαφορετική οπτική πάνω σε ένα θέμα που αξίζει να συζητάμε πιο ανοιχτά — όχι μόνο ως προσωπική εμπειρία, αλλά και ως κοινή.

Με βάση τη δική σου εμπειρία, σε ποια ηλικία είναι σωστότερο να ενημερώνονται οι γυναίκες για την εμμηνόπαυση;

Πιστεύω πως οι γυναίκες πρέπει να αρχίζουν να ενημερώνονται για αυτή τη φάση ήδη από το σχολείο. Όπως μαθαίνουμε για την περίοδο και τις αλλαγές στο σώμα μας και αργότερα κάποια βασικά για την εγκυμοσύνη, έτσι θα έπρεπε να υπάρχει και μια πρώτη ενημέρωση για την εμμηνόπαυση. Όχι κάτι περίπλοκο — απλά τα βασικά, ώστε να έχουμε μια εικόνα και να μην είναι κάτι άγνωστο ή τρομακτικό όταν έρθει η στιγμή. Εξάλλου, πολλά παιδιά στην εφηβεία έχουν μητέρες που περνούν αυτή τη φάση. Οπότε η ενημέρωση δεν βοηθά μόνο τις ίδιες τις γυναίκες στο μέλλον, αλλά και τα παιδιά να κατανοήσουν καλύτερα τι συμβαίνει στο σπίτι τους.

Πως είναι να βλέπεις τον πιο δικό σου άνθρωπο, τη μητέρα σου να περνάει εμμηνόπαυση;

Σε αυτή την ερώτηση, συνδέεται για μένα μια πολύ έντονη και καθοριστική περίοδος της ζωής μου. Η μητέρα μου περνούσε εμμηνόπαυση την ίδια περίοδο που εγώ ξεκινούσα τη σχέση μου με τον – πλέον – σύζυγό μου, μια σχέση που εκείνη, για πολύ σοβαρούς λόγους, δυσκολευόταν να αποδεχτεί. Είμαστε ένα μεικτό ζευγάρι, Ελληνοκύπρια και Τουρκοκύπριος, κάτι που από μόνο του έφερε ένταση. Η μητέρα μου βίωνε πολύ έντονα συμπτώματα: μεγάλες αλλαγές στη διάθεση, αντιδράσεις που δεν ταίριαζαν καθόλου με τον χαρακτήρα της, και μια γενικότερη συναισθηματική φόρτιση που έβγαινε προς τα έξω με δύσκολο τρόπο. Ο γιατρός τότε θεώρησε πως υπήρχε και κατάθλιψη, επηρεασμένη και από τη δική μου κατάσταση, κάτι που έκανε τα πράγματα ακόμη πιο περίπλοκα. Την ίδια περίοδο, και η πεθερά μου —με την οποία είχα και έχω εξαιρετική σχέση— περνούσε τον δικό της “Γολγοθά” με την εμμηνόπαυση: κατάθλιψη, κρίσεις πανικού και άλλα σοβαρά συμπτώματα. Ήμουν πολύ κοντά της, τη στήριζα όσο μπορούσα. Κι όμως, παρόλο που είχα μπροστά μου δύο γυναίκες της ίδιας ηλικίας, με παρόμοια συμπτώματα, δεν κατάφερα να συνδέσω τα κομμάτια. Και αυτό είναι ίσως το πιο σοκαριστικό: ούτε εγώ, ούτε εκείνες, δεν σκεφτήκαμε καν την εμμηνόπαυση ως πιθανή εξήγηση. Ήταν ένα θέμα σχεδόν ταμπού. Κάτι για το οποίο κανείς δεν μας είχε προετοιμάσει πραγματικά. Και αυτό, τελικά, λέει πολλά για το πόσο λίγο μιλάμε —και πόσο λίγο κατανοούμε— αυτή τη φάση της ζωής.

Υπάρχουν συμπτώματα που σε φοβίζουν ή σε αγχώνουν για τη στιγμή που θα το περάσεις κι εσύ;

Βεβαίως και υπάρχουν. Με αγχώνει πολύ η ιδέα ότι μπορεί να βιώσω έντονες αλλαγές στη διάθεση, σε σημείο να μην αναγνωρίζω τον εαυτό μου. Με φοβίζει επίσης το ενδεχόμενο αύξησης βάρους, αλλά και η πιθανότητα κατάθλιψης — ειδικά βλέποντας όσα πέρασαν η μητέρα και η πεθερά μου. Τα ορμονικά είναι ένα κομμάτι που με ανησυχεί ιδιαίτερα. Νιώθω ότι υπάρχει ακόμη πολλή αβεβαιότητα γύρω από το πώς μπορεί να αντιμετωπιστεί αποτελεσματικά αυτή η φάση. Το ότι δεν γνωρίζω αν υπάρχει μια σταθερή και σίγουρη θεραπεία που να βοηθά πραγματικά, εντείνει ακόμα περισσότερο αυτό το άγχος. Με αγχώνει επίσης το γεγονός ότι πολλές από εμάς πλέον κάνουμε παιδιά στα 30 έως τα 40 — κάποιες και αργότερα. Αυτό σημαίνει ότι όταν θα βρισκόμαστε στην εμμηνόπαυση, τα παιδιά μας θα είναι ακόμη πολύ μικρά και θα συνεχίσουν να έχουν μεγάλες ανάγκες από εμάς.

Πώς επηρεάζουν τα συμπτώματα την καθημερινότητά σου; 

Δεν μπορώ να γνωρίζω με σιγουριά, καθώς δεν πιστεύω ότι βρίσκομαι σε αυτή τη φάση τώρα, στα 30 μου. Ωστόσο, βλέποντας το πώς τη βιώνουν άλλες γυναίκες, θεωρώ ότι θα μπορούσε να επηρεάσει σημαντικά ολόκληρη την καθημερινότητά μου. Κυρίως στη δουλειά, όπου απαιτείται συγκέντρωση και σταθερότητα, αλλά και στο σπίτι, στις σχέσεις και στις ισορροπίες της καθημερινότητας.

Πόσο ενημερωμένη είσαι για την περιεμμηνόπαυση και την εμμηνόπαυση; 

Είμαι όσο ενημερωμένη θα μπορούσα να είμαι μέσα από τα προγράμματα και τις δράσεις της AIPFE. Πέρα από αυτό, δεν είχα κάποια άλλη ουσιαστική ευκαιρία να ενημερωθώ για το συγκεκριμένο θέμα.Και αυτό είναι ενδεικτικό του πόσο περιορισμένη είναι τελικά η πρόσβαση σε πληροφόρηση για κάτι που είναι τόσο κρίσιμο και αφορά όλες ανεξαιρέτως τις γυναίκες. Πιστεύεις ότι μιλάμε αρκετά για αυτή τη φάση;

Μέχρι στιγμής, όχι. Δεν πιστεύω ότι μιλάμε αρκετά για αυτή τη φάση. Ωστόσο, θεωρώ ότι τα τελευταία τρία με τέσσερα χρόνια έχει αρχίσει να αλλάζει αυτό, με τις γυναίκες να ανοίγονται περισσότερο και να μιλούν πιο ανοιχτά σε παγκόσμιο επίπεδο. Είναι μια αρχή, αλλά υπάρχει ακόμη πολύς δρόμος μπροστά μας.

Ποιο είναι το πιο δύσκολο κομμάτι αυτής της περιόδου; 

Θα έλεγα πως το πιο δύσκολο κομμάτι είναι να αποδεχτείς τον εαυτό σου μέσα από αυτή τη φάση και τα συμπτώματα που τη συνοδεύουν — ειδικά όταν αυτά έχουν και διάρκεια στον χρόνο. Δεν είναι κάτι στιγμιαίο· είναι μια διαδικασία που απαιτεί προσαρμογή, υπομονή και, κυρίως, κατανόηση προς τον εαυτό σου.

Αν μπορούσες να στείλεις ένα μήνυμα σε γυναίκες 30+, ποιο θα ήταν;

Θα έλεγα στις γυναίκες 30+ να ξεκινήσουν έγκαιρα να ενημερώνονται για την εμμηνόπαυση και να μην την αντιμετωπίζουν ως κάτι μακρινό. Είναι σημαντικό να παρατηρούμε το σώμα μας και, αν γίνεται, να κρατάμε ακόμη και ένα απλό ημερολόγιο με πιθανά συμπτώματα που μπορεί να σχετίζονται με αυτή τη φάση. Η πρόληψη και η έγκαιρη αναγνώριση είναι ίσως τα πιο δυνατά μας εργαλεία. Μέσα από αυτή τη διαδικασία, κάθε γυναίκα μπορεί να κατανοήσει καλύτερα τι της συμβαίνει και να επιλέξει την πιο κατάλληλη προσέγγιση και υποστήριξη για τον εαυτό της.

Το (M) Factor 2: Before the Pause έρχεται στην Κύπρο στις 28 Μαρτίου

Μετά την παγκόσμια επιτυχία του The (M) Factor: Shredding the Silence on Menopause, η βραβευμένη ομάδα των δημιουργών του επιστρέφει με ένα καίριο prequel – το ντοκιμαντέρ The (M) Factor 2: Before the Pause. Η πρεμιέρα του ντοκιμαντέρ θα πραγματοποιηθεί στις 28 Μαρτίου 2026, στο Discovery Hall του Πανεπιστημίου Λευκωσίας και συνδιοργανωτές της εκδήλωσης είναι η AIPFE Cyprus-Γυναίκες της Ευρώπης και το Menopause Support Cyprus. Το Before the Pause ρίχνει φως στην περιεμμηνόπαυση, τα συχνά παραγνωρισμένα χρόνια που προηγούνται της εμμηνόπαυσης, τα οποία μπορεί να ξεκινήσουν ήδη από τα μέσα της δεκαετίας των 30 και να διαρκέσουν έως και δέκα χρόνια. Παρότι επηρεάζει εκατομμύρια γυναίκες, αυτή η φάση παραμένει υποδιαγνωσμένη και συχνά παρεξηγημένη. Σε σκηνοθεσία της Jacoba Atlas και παραγωγή των Tamsen Fadal, Denise Pines και Joanne LaMarca Mathisen, η ταινία συνδυάζει προσωπικές μαρτυρίες με επιστημονικές τοποθετήσεις ειδικών. Χτίζει πάνω στην παρακαταθήκη του The (M) Factor, το οποίο προβλήθηκε σε 1.000 πόλεις (συμπεριλαμβανομένων της Λευκωσίας και της Λεμεσού) και παρουσιάστηκε στο World Economic Forum στο Davos.

«Ξεκινάμε αυτή τη συζήτηση νωρίτερα, στα 35 και όχι στα 50», δηλώνουν οι παραγωγοί Tamsen Fadal και Joanne LaMarca. «Στις περισσότερες γυναίκες λένε ότι είναι πολύ νέες ή λαμβάνουν λανθασμένη διάγνωση. Αυτή η ταινία αφορά την αναγνώριση και έναν πρακτικό χάρτη».

«Η περιεμμηνόπαυση μπορεί να ξεκινήσει από τα μέσα της δεκαετίας των 30, οπότε γιατί μιλάμε γι’ αυτήν μόνο στα 50; Αυτή η ταινία ανοίγει τη συζήτηση τη στιγμή που οι γυναίκες τη χρειάζονται περισσότερο», προσθέτει η Denise Pines, παραγωγός του The (M) Factor.

Η εκδήλωση πραγματοποιείται με τη στήριξη χορηγών, μεταξύ των οποίων η Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Λευκωσίας, η ΓΝΩΡΑ Σύμβουλοι Επικοινωνίας και η MSJ Iacovides.

Πρόγραμμα Εκδήλωσης

14:15 – 14:55 | Εγγραφές & Προσέλευση

Ευκαιρία για δικτύωση με υποστηρικτές της γυναικείας υγείας. 15:00 – 16:00 | Προβολή του The (M) Factor 2: Before the Pause

Ένα δυναμικό ντοκιμαντέρ που αναδεικνύει τις πραγματικότητες της εμμηνόπαυσης. 16:00 – 16:15 | Ζωντανή σύνδεση με την Executive Producer Jo LaMarca Mathisen (Νέα Υόρκη)

Μια αποκλειστική ζωντανή σύνδεση από την Κύπρο στη Νέα Υόρκη, τοποθετώντας το νησί μας στον παγκόσμιο χάρτη της συζήτησης για την εμμηνόπαυση. 16:30 – 17:15 | Συζήτηση με γιατρούς και ειδικούς υγείας (private round-table discussions)

Ευκαιρία συμμετοχής σε μικρές, διαδραστικές ομάδες συζήτησης με δυνατότητα υποβολής ερωτήσεων απευθείας σε ειδικούς, αποκτώντας πολύτιμη γνώση και εργαλεία ενδυνάμωσης για τη διαχείριση της εμμηνόπαυσης.

Εξασφαλίστε τα εισιτήριά σας μέσω Eventbrite – https://www.eventbrite.com/e/the-m-factor-2-before-the-pause-perimenopause-tickets-1983471217806 

Δείτε το trailer εδώ: FILM TRAILER